Sürekli kaygı üretmek enerjinizi ve emeğinizi azaltır. Bunu unutmayın.

 Ağırlıklı orta öğretim başarı puanı(AOBP) uygulaması devam edecek. Buda öğrencilerin genel başarısının bireysel başarıya yansıması olarak görüleceğinden okul başarıları önemini koruyacaktır.

YGS(Yükseköğretime Geçiş Sınavı) ve LYS(Lisans yerleştirme Sınavı) 100 ve 500 aralığında hesaplanacak.

 Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP) 100-500 aralığında hesaplanacak.

 Bir önceki yıl merkezi sistemle yerleştirilen veya önkayıtla kaydolan adayların yerleştirme puanları hesaplanırken 0,15 ve 0,06 katsayılarının yarısı alınarak hesaplanacaktır.

 Meslek liselerine 0,06 ek katsayı  uygulanacaktır.

 Alan ayrımı kaldırıldı. Puanına güvenen herkes her programı tercih edebilecek. Örneğin, Fen alanı çıkışlı aday Hukuk tercih edebileceği gibi TM çıkışlı aday mühendislik seçebilecek.   

YGS puanları LYS sonucunda oluşacak puanlara %40 oranında etkili olacak.

 İsteyen aday bütün LYS’lere girebilecek.

LYS’ler haziran ayında ayrı gün ve oturumlarda yapılacak.

TIP

MÜHENDİSLİK

ECZACILIK

MİMARLIK

MATEMATİK

MATEMATİK ÖĞRETMENLİĞİ

TÜRKÇE – MATEMATİK ALANI

HUKUK

İŞLETME- İKTİSAT

ULUSLAR ARASI İLİŞKİLER

BANKACILIK- EKONOMİ

REHBERLİK VE PSİKO. DANIŞMA

SINIF ÖĞRETMENLİĞİ

SOSYAL BİLİMLER ALANI

 SÖZEL ÖĞRETMENLİKLER

HALKLA İLİŞKİLER

RADYO TV- İLETİŞİM

SANAT TARİHİ

REKLAMCILIK VE HALKLA İLİŞKİLER

YABANCI DİL BÖLÜMÜ

YABANCI DİLLER VE EDEBİYATI

KARŞILAŞTIRMALI EDEBİYAT

MÜTERCİM – TERCÜMANLIK

Tercihlere bakıldığında öğrenci tercihlerinin belirli birkaç meslek üzerinde yoğunlaştığı görülmektedir. Çoğunlukça tercih edilen meslekler toplumun çok az bir kesimini tatmin edecek düzeydedir.

KİŞİSEL FARKLILIKLAR BİLİNMEDEN TERCİH YAPILDIĞI GÖRÜLMEKTEDİR.

Uygun seçim bireyin yetenek,ilgi alanı ve kişiliğine uygun olanlarıdır. Bazı işler üstün zeka ister. Öğrenci zekası yeterli değilse zorlanır. Bazılarının ise seçtikleri meslekler zekalarının altındadır,tatmin olamaz. Bazıları kendilerini olduklarından fazla görürler. Bazı meslekler sizin fiziksel yapınıza uygun değildir. İşin gösterişli yanı mesleğin gerçek yanını görmenizi engeller. Bazı işlere toplumda ihtiyaç azdır,ancak çok yetenekliler iş bulurlar. Bazıları seçtikleri mesleği sonradan tanımakta,mesleğin beklentilerine uygun olmadığının sonradan farkına varmakta ve  mutsuz olmaktadır. Bazıları tercihlerin meslek seçimi anlamına geldiğinin farkında değildir.

              Meslek seçiminde birey kendin özelliklerini ,mesleklerin özelliklerini iyi tanımalı ve bunlar arasında bağlantı kurarak seçim yapmalıdır            

İŞ NEDİR ? ; Bir kullanım değeri olan mal veya hizmet üreten her türlü etkinliktir.

·        Başkası için değerli olan bir şeyler üreten etkinliktir.

·        Belli bir ekonomik çerçevede başkası için değer üreten etkinliktir.

·        Bir üretim faktörü olup, iş; çalışanların tümünün üretken etkinliğidir.

MESLEK İLE İŞ ARASINDAKİ FARKLAR :

Bireyin bir meslek sahibi olabilmesi için, ilk olarak o mesleğin eğitimini yaygın veya örgün

eğitim kurumlarında alması gerekmektedir. Bu eğitim sonunda, meslek mensubu olduğunu gösterir belge edinilir.( Diploma, Sertifika v.b.)

            Bir işte çalışan bir bireyin herhangi bir eğitim alması gerekmeyebilir. Bir iş yapılırken bu işi yapacak olan kişiden herhangi bir belge istenmeyebilir. Çünkü iş bir üretim etkinliğidir. Önemli olan üretimin bireyler tarafından sağlanmasıdır. Örneğin veterinerlik fakültesi bölümü mezunu bir kimsenin

Özel bir şirkette şoförlük yapması, sadece ehliyeti olmasını gerektirir.

            Meslek, işe göre daha kapsamlı ve daha geniş anlamları içerir. Ayrıca meslek hayat boyu sürebilecek sürekli bir faaliyeti ifade ederken, iş uzun süreli devamlılık göstermez. İş daha dar kapsamlıdır. Ekonomik amaçlı üretime dönük faaliyetleri ifade eder. Ayrıca meslekte ekonomik beklentinin dışında pek çok farklı beklenti de vardır.( Saygınlık, prestij, yükselme v.b. )

            Meslek aynı zamanda bir iş yapma etkinliğini de içine almaktadır. Ancak her meslek sahibi mesleğin gerektirdiği işleri yapmakta farklı iş kollarını tercih edebilmektedir. Çünkü günümüzde ekonomik beklentiler her geçen gün artmaktadır. Örneğin bir ziraat mühendisi meslek sahibi olduktan sonra kendi mesleğinin gerektirdiği işleri yapma imkanı bulamadığından farklı işleri yapmak zorunluluğunu hissedecektir.

MESLEK SEÇİMİNDE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

            GİZİL GÜÇLERİ GELİŞTİRME ; insanların sahip oldukları gizil güçleri ( kapasite ) gerçekleştirme ve yeteneklerini geliştirme istekleri olarak ifade edilir.

            İLGİ ÇEKİCİ ETKİNLİKLERDE BULUNMA ; insanların yaptıkları herhangi bir işten ve katıldıkları herhangi bir etkinlikten doyum sağlama isteği vardır. Burada bazı etkinliklerden hoşlanma, o etkinlikleri kısıtlayıcı koşullar altında bile sürdürme eğilimine ilgi denir.

            KAZANÇ ; bireyin meslek seçiminde göz önüne aldığı en önemli husus kazançtır. Şüphesiz herkes geçimini sağlayacak temel gereksinimlerini giderecek parayı kazanmak ister.

            ÇALIŞMA KOŞULLARI ; mesleklerin icra ettikleri ortam ve meslekte çalışma koşulları da meslek seçme durumunda olan bireylerin göz önüne aldıkları faktörlerden biridir.

İŞ BULMA OLANAKLARI ; bir meslek için hazırlanmak, kuşkusuz o meslekte bir iş sahibi olmayı istemek demektir. Bu yüzden insanlar, kolayca bulabilecekleri mesleklere yönelirler.

            MESLEKTE İLERLEYEBİLME ; insanlar katıldıkları meslekte ilerleme ve işlerini yitirme kaygısından uzak olmak isterler. Ancak bazı mesleklerde ilerleme düzeyi sınırlıdır.

            TOPLUMSAL SAYGINLIK ; insanların psikolojik olarak en çok gereksinimleri sevilmek ve saygı görmektir. Bazı kişiler başkaları tarafından beğenilen, değerli ve saygı duyulan mesleklere yönelmek isterler. 

BİREYİN KENDİSİNİ TANIMASI VE MESLEĞE ETKİSİ

            Birey bir mesleği tercih ederken o mesleğin özellikleri ile kendi ilgi alanlarını, yeteneğini, kişilik özelliklerini, dikkate alır.

            YETENEK ; soyut düşünme ve öğrenme kapasitesidir. Yetenekler alt guruplara ayrılırlar.

1.      Algı hızı ve algıda doğruluk ; bu yetenek isim ve benzeri şeyleri karşılaştırma, benzerlik

ve farklılıkları bulma şeklindeki işler için önemlidir.

2.      El becerileri ile ilgili yetenekler ; bunlar göz ve kas koordinasyonu gerektiren yeteneklerdir.

3.      Uzay bağlantılarını kavrama yeteneği; bir şeklin düzlem üzerindeki hareketlerini inceleyebilmek, açık düzlem şekillerinden kapalı uzay şekillerine geçebilmek, şekillerin ebatlarını kestirebilmek gibi problemleri kapsar.

4.      Mekanik alandaki yetenekler; burada da mekanik araçların işleyişini anlayabilme, bu araçları monte edebilme ve mekanik buluşlar yapabilme yeteneği söz konusudur.

5.      Güzel sanatlar alanındaki yetenekler ; sanat teknik ve bilimin yakın işbirliğini gerektiren mesleklerde önem kazanır. Bu yetenek fen alanındaki meslekler içinde önem kazanır.

6.      Kişilik yapısı ; birey meslek tercihi yaparken kendisini tanıdığı ölçüde özelliklerine uygun olan meslek guruplarını tercih etmek ister. Meslek tercihi yapılırken bireylerin kendilerini doğru ve gerçekçi tanımaları oldukça önemlidir.

Heyecanlı ve hitabet özelliği olmayan bir kişinin öğretmenlik ve avukatlık mesleğini tercih etmesi yanlış

bir seçim olacaktır. Yine heyecanlı ve sabırsız bir kişinin sırf popüler diye doktorluk mesleğini tercih etmesi mesleki yaşantısında bir çok zorluğu da beraberinde getirecektir.

            Günümüzde pek çok genç, kişilik yapısına uygun olmayan meslekleri tercih etmektedir. Bu bilinçsiz yapılan tercihler kişilerin mesleki yaşantısında pek çok özelliği olumsuz yönde etkilediği gibi verim ve doyumu da düşürmektedir. Burada unutulmaması gereken; mesleğin kişiliğe uygunluğu değil, kişiliğin mesleğe uygunluğudur.

İLGİ ALANLARI 

            Birey meslek tercihi yaparken ilgi duyduğu alanları doğru ve gerçekçi olarak önceden belirlemesi oldukça önemli bir faktördür. Pek çok birey mesleğe girdikten sonra mesleğin ilgisini çekmediğini fark ederek hayal kırıklığına uğramaktadır. Bunun en büyük nedenlerinden birisi de gençlerin ilgi duydukları alanları bilmemelerinden kaynaklanmaktadır. Çünkü ilgiler zamana ve ortama göre değişebilmektedir. Önemli olan ilgi alanını doğru olarak tespit etmek ve bunu sürekli kılmaktır. Meslek tercihi yapılırken yukarıda açıklanan özelliklerden birisi doğrultusunda hareket etmek her zaman yetersiz sonuç vermektedir. Bu nedenle bir meslek tercihi yapılırken bireyin yetenekleri kişiliği ve ilgi alanları doğrultusunda karar vermesi gerekmektedir. 

BİR MESLEĞİ İNCELERKEN SORULMASI GEREKEN SORULAR